Soru Bankası

Demsan Boya & Yüzey Teknolojileri: Büyük Soru Bankası (100+ Soru)

ÜRÜN SEÇİMİ VE TEMEL FARKLAR

  • 1. Endüstriyel boya ile nalbur boyası (sentetik) arasındaki fark nedir?

    Endüstriyel boyalar (Epoksi, Akrilik, Rapid), sanayi şartları için üretilmiştir. Çok daha hızlı kururlar, kimyasallara, darbeye ve dış hava şartlarına (UV) çok daha dayanıklıdırlar. Sentetik boyalar geç kurur (24+ saat) ve sanayi direncine sahip değildir.

  • 2. 2K (İki Bileşenli) boya ne demektir?

    Boya (A Kompenant) ve Sertleştiricinin (B Kompenant) karıştırılmasıyla oluşan sistemdir. Havayla değil, kimyasal reaksiyonla kurur. Bu sayede taş gibi sert, tinerle çözülmeyen ve çok parlak bir yüzey oluşturur.

  • 3. Epoksi astar mı, Akrilik astar mı kullanmalıyım?

    • Epoksi Astar: Korozyon (pas) riski yüksekse, metal çıplaksa, deniz kenarı veya kimyasal ortamdaysa.
    • Akrilik Astar: Yüzey düzgünlüğü, yüksek dolgu gücü, kolay zımpara ve son kat parlaklığı önemliyse.
  • 4. Rapid boya üzerine vernik atılır mı?

    Genellikle atılmaz çünkü Rapid boyalar kendinden parlaktır. Eğer atılacaksa, verniğin solventi alttaki rapid boyayı “kusturabilir” (kırıştırabilir). Deneme yapılmadan önerilmez.

  • 5. Selülozik boya ile Rapid boya arasındaki fark nedir?

    • Selülozik: Çok ince film bırakır, 5-10 dakikada uçar. Genelde iç aksam ve otomotiv lokal tamirinde kullanılır.
    • Rapid: Daha dolgun ve etli durur. Dış dayanıma daha uygundur. Makine şaseleri, tarım aletleri ve çelik yapılarda kullanılır.
  • 6. “Son Kat” boya ne demektir?

    Astarın üzerine atılan, rengi ve parlaklığı veren, dış etkenlerle (güneş, yağmur, darbe) doğrudan temas eden en üst koruyucu katmandır.

  • 7. Astar atmadan direkt metale boya yapsam ne olur?

    Boya metale tutunamaz (adhezyon kaybı) ve kısa sürede kabuk atarak dökülür. Ayrıca metal alttan paslanmaya başlar. Astar, boyanın temelidir.

  • 8. Poliüretan boya ile Akrilik boya aynı mıdır?

    Sektörde genellikle aynı anlamda kullanılır. İkisi de 2K (Çift bileşenli), izosiyanat sertleştiricili ve UV dirençli boyalardır. Güneşte solmazlar.

  • 9. Su bazlı endüstriyel boya var mı?

    Evet, çevre yasaları gereği (VOC limitleri) artık su bazlı sanayi boyaları mevcuttur. Doğru uygulandığında solvent bazlılar kadar dayanıklıdır.

  • 10. Jant boyamak için en iyi boya hangisidir?

    Jantlar balata tozuna ve yüksek ısıya maruz kalır. En iyi çözüm Akrilik Boya + Sert Vernik kombinasyonu veya ısıya dayanıklı özel Jant Spreyleridir.

  • 11. Yanmaz boya (Isıya Dayanıklı) nedir?

    İçindeki silikon reçineler sayesinde 600°C – 800°C ısıya kadar yapısını koruyan boyalardır. Egzoz, soba ve kazan boyamada kullanılır (Örn: Motip Thermo).

  • 12. Plastik tampon boyanırken neden “Plastik Astarı” şarttır?

    Plastik yüzeyler (PP, PE, ABS) doğası gereği yağlı ve kaygandır. Plastik astarı, bu yüzeye yapışarak boya için zemin oluşturur. Atılmazsa boya levha halinde dökülür.

  • 13. Wash Primer nedir?

    Alüminyum, galvaniz ve bakır gibi “demir dışı” metaller boya tutmaz. Wash Primer, asit içerikli yapısıyla bu metalleri hafifçe aşındırarak boyanın tutunmasını sağlayan çok ince bir astardır.

  • 14. Pütür (Zift) boyası nerede kullanılır?

    Araç altlarında, marşpiyellerde ve çamurluk içlerinde. Taş darbelerine karşı yastıklama yapar, sesi izole eder ve pası önler.

  • 15. Vernik neden soyulur (Kellik yapar)?

    Baz kat boya atıldıktan sonra çok uzun süre (24 saatten fazla) beklenirse veya yüzey zımparalanmadan vernik atılırsa, vernik alttaki boyaya tutunamaz ve soyulur.

  • 16. “Hacimce Katı Madde” (Volume Solids) ne demektir?

    Boyanın içindeki solvent uçtuktan sonra yüzeyde kalan “gerçek boya” oranıdır. Katı maddesi yüksek boya (%60-70), daha az uçucu madde içerir ve daha geniş alan boyar.

UYGULAMA TEKNİKLERİ VE EKİPMAN

  • 17. Boya tabancası basıncı kaç bar olmalı?

    • HVLP Tabancalar: Giriş basıncı 2.0 Bar
    • RP (Yüksek Hızlı) Tabancalar: 2.0 – 2.5 Bar.
    • Basınç çok düşükse portakallanma, çok yüksekse tozuma (overspray) olur.
  • 18. Boyayı ne kadar inceltmeliyim (Viskozite)?

    Ürünün TDS (Teknik Bilgi Formu) verisine bakılmalıdır. Genelde boya tabancadan akarken “ip gibi” kesintisiz akmalıdır (Din Cup 4 ile 18-22 saniye).

  • 19. “Yaş üstü yaş” (Wet-on-wet) ne demek?

    Astarı attıktan sonra zımpara yapmadan, astarın sadece solventini atmasını bekleyip (15-20 dk) direkt üzerine son kat boya atmaktır. Zamandan ve zımpara işçiliğinden %50 tasarruf sağlar.

  • 20. Katlar arası ne kadar beklemeliyim (Flash-off)?

    Genellikle 5-15 dakika. Yüzeydeki parlak ıslaklık gidip hafif mata dönüştüğünde ikinci kat atılabilir.

  • 21. Soğuk havada boya yapılır mı?

    10°C’nin altında boya yapılması önerilmez. Reaksiyon yavaşlar, boya akma yapar ve geç kurur. Yapılacaksa “Hızlı Sertleştirici” kullanılmalıdır.

  • 22. Nemli havada boya yapılır mı?

    Bağıl nem %80’in üzerindeyse boya yapılmaz. Havadaki su molekülleri boyaya yapışır ve “matlaşma” (blushing) yapar.

  • 23. Boya tabancası memesi (nozul) kaç mm olmalı?

    • Vernik / Metalik Boya: 1.2 – 1.3 mm
    • Düz Renk Akrilik / Rapid: 1.3 – 1.4 mm
    • Astar: 1.6 – 1.8 mm
    • Polyester Macun: 2.0 – 2.5 mm
  • 24. Lokal boyada (Yama) iz kalmaması için ne yapılır?

    Eski boya ile yeni boyanın birleştiği geçiş bölgesine “Yama Tineri” sıkılarak boya tozları eritilir ve geçiş yumuşatılır.

  • 25. Kumlama (SA 2.5) nedir?

    Yüksek basınçlı kum ile metalin üzerindeki tüm pası, yağı ve eski boyayı kazıyarak “beyaz metal” haline getirmektir. Boya ömrünü 3 katına çıkarır.

  • 26. Zımpara numaraları ne anlama gelir?

    Numara büyüdükçe zımpara incelir.

    • P80-180: Pas ve macun zımparası.
    • P320-400: Astar zımparası.
    • P600-1000: Vernik öncesi hazırlık.
    • P1500-3000: Pasta cila öncesi.
  • 27. Scotch Brite (Keçe) nerede kullanılır?

    Erişilemeyen köşe, bucak ve kavisli yerlerde zımpara yerine kullanılır. Yüzeyi çizmeden matlaştırır ve boyaya hazırlar.

  • 28. Tabancayı temizlemezsem ne olur?

    Boya kanallarda donar, iğne yapışır. Tabanca kullanılamaz hale gelir. İş bitince hemen selülozik tinerle yıkanmalıdır.

  • 29. Airless (Havasız) boya makinesi nedir?

    Havayla değil, yüksek hidrolik basınçla boyayı püskürten makinedir. Gemi, köprü, çelik konstrüksiyon gibi çok büyük alanlarda kullanılır. Çok hızlıdır.

  • 30. Boya neden süzülmeli?

    Kutudaki tortular, kaymaklar veya tozlar tabancayı tıkar. Boya mutlaka kağıt süzgeçten (125-190 mikron) geçirilerek tabancaya konmalıdır.

  • 31. SATA adam 2 nedir?

    SATA tabancaların arkasına takılan dijital basınç göstergesidir. Basıncı 0.1 bar hassasiyetle ayarlayarak renk tonu hatasını önler.

  • 32. 3M PPS sistemi nedir?

    Tek kullanımlık boya haznesi sistemidir. Tabanca yıkama tinerinden tasarruf sağlar, boyayı her açıda (ters bile) atmanıza imkan verir.

  • 33. Mirka Abranet zımpara neden deliklidir?

    “Net” (Ağ) yapısı sayesinde tozu oluştuğu an vakumlar. Zımpara tıkanmaz, ömrü uzar ve ortamda toz uçuşmaz.

  • 34. HVLP ve RP Tabanca farkı nedir?

    • HVLP (High Volume Low Pressure): Düşük basınçla atar, boya tozumasını azaltır, tasarruf sağlar.
    • RP (Reduced Pressure): Daha hızlı atış yapar, yüksek parlaklık sağlar.

HATALAR VE ÇÖZÜMLERİ (SORUN GİDERME)

  • 35. Boyada neden “Portakallanma” (Orange Peel) olur?

    Boya yüzeye yayılamadan kurumuştur.

    Sebep: Tiner azdır (kıvamlı), hava basıncı düşüktür veya çok sıcak havada hızlı tiner kullanılmıştır.

  • 36. Boya neden akar (Sagging)?

    Sebep: Tabanca yüzeye çok yakındır, boya çok inceltilmiştir, katlar arası beklenmemiştir veya ortam çok soğuktur.

  • 37. Boyada neden “Balık Gözü” (Krater) oluşur?

    Yüzey gerilimi farkından boya kaçar.

    Sebep: Yüzeyde silikon, yağ, gres kalmıştır. Ya da kompresör havasından yağ geliyordur.

  • 38. Astar zımparalanırken neden topaklanır (sakızlanır)?

    Astar henüz tam kurumamıştır. Biraz daha beklenmeli veya ortam ısıtılmalıdır.

  • 39. Boya neden geç kuruyor?

    Sertleştirici eksik konulmuştur, yanlış tiner (geciktiricili) kullanılmıştır veya ortam sıcaklığı çok düşüktür.

  • 40. Metalik boyada “Bulutlanma” (Dalgalanma) neden olur?

    Tabanca atışları dengesizdir, üst üste binme (örtüşme) azdır veya son kat “dumanlama” (efekt katı) atılmamıştır.

  • 41. Vernik neden sararır?

    Kalitesiz vernik kullanımı veya sertleştiricinin bozuk (bayat) olması. Ayrıca sertleştirici kutusunun ağzı açık kalırsa nem kapar ve sararır.

  • 42. Boya neden çatlar (Krokodil deseni)?

    Alt katman çok esnek (örn: sentetik), üst katman çok sert (örn: selülozik/akrilik) ise gerilimden dolayı çatlar.

  • 43. Plastik parçada boya neden dökülüyor?

    Plastik astarı kullanılmadığı veya yüzeydeki kalıp ayırıcı yağların temizlenmediği için.

  • 44. Zımpara izleri boyadan sonra neden geri gelir (Çökme)?

    Kalın zımpara çiziğinin (örn: P80) üzerine astar atılmadan direkt boya atılmıştır. Veya astar tam kurumadan zımparalanmıştır.

  • 45. Beyaz Epoksi boya dışarıda neden sararır?

    Epoksi reçineler UV (güneş) ışığına dayanıksızdır, tebeşirlenir ve sararır. Dış mekanda mutlaka Akrilik/Poliüretan kullanılmalıdır

  • 46. Sprey boya neden “tükürür”?

    Kutu yeterince çalkalanmamış, içindeki bilye boyayı karıştırmamıştır. Veya nozul kurumuş boya ile tıkanmıştır.

  • 47. Boya neden “kaynar” (iğne deliği)?

    Katlar arasında bekleme süresine (flash-off) uyulmazsa, alttaki katın solventi uçamaz ve üstteki boyayı delerek çıkmaya çalışır.

  • 48. Bant izi neden kalır?

    Maskeleme bandı, boya tamamen kuruduktan sonra sökülürse boyayı kırabilir. Boya hafif yaşken veya bant ısıtılarak sökülmelidir.

SEKTÖREL ÇÖZÜMLER (MAKİNE, TARIM, İNŞAAT)

  • 49. Tarım makineleri (Traktör) için en iyi boya hangisidir?

    Sürekli güneş ve gübre asidine maruz kaldığı için Epoksi Astar + 2K Akrilik Boya en doğru sistemdir.

  • 50. Gemi ve tekne altı boyası (Zehirli) nedir?

    Antifouling boya. Teknenin altına yosun, midye ve deniz canlılarının yapışmasını kimyasal olarak engeller. (Örn: KCC Antifouling).

  • 51. Çelik konstrüksiyon (Fabrika çatısı) neyle boyanır?

    Korozyon sınıfına (C3/C4) göre Epoksi Astar veya Çinko Fosfatlı Rapid Boya ile boyanır.

  • 52. Elektrik panosu çizildi, nasıl tamir ederim?

    Pano toz boyalıdır ve genelde pütürlüdür (texture). Demsan Pano Rötuş Spreyi (RAL 7035) kullanarak aynı pütürlü dokuda tamir edebilirsiniz.

  • 53. Kataforez (KTL) kaplı parça boyanır mı

    KTL yüzeyi çok kaygandır. Zımpara (P400) yapılmadan boya tutmaz. Veya zımparasız çözüm için Demsan KTL Rötuş Spreyi kullanılmalıdır.

  • 54. Galvaniz boru neden boya tutmaz?

    Yüzeyi çinkodur, boyayı iter. Epoksi Astar veya Wash Primer atılmadan atılan her boya zamanla soyulur.

  • 55. İş makinesi (Kepçe) sarısı kodu nedir?

    Her markanınki farklıdır ama genelde:

    • JCB Sarısı: RAL 1018 benzeri
    • Caterpillar (CAT) Sarısı: RAL 1028 benzeri
  • 56. Yol çizgi boyası neden farklıdır?

    Klor-kauçuk veya metil metakrilat (MMA) esaslıdır. Asfalta yapışır ve trafiğe açılması için 15-20 dakikada kurur.

  • 57. Gıda temasına uygun (su deposu) boya var mı

    Evet, “Solventsiz Epoksi Boya” (Gıda Sertifikalı) kullanılmalıdır. Solvent içermediği için suya koku veya zehir bulaştırmaz..

  • 58. Makine şasisinde yağ var, boya tutar mı?

    Tutmaz. Yağ, boyanın en büyük düşmanıdır. Selülozik tiner veya özel yağ alma kimyasalları ile silinmeden boya yapılmaz.

  • 59. Eloksal alüminyum pencere çizildi, ne yapmalıyım?

    Standart boya tutmaz. Demsan Eloksal Rötuş Spreyi kullanılarak, alüminyumun o mat metalik görüntüsü birebir yakalanır.

HESAPLAMA, DEPOLAMA VE İSG

  • 60. 1 Litre boya kaç m² yer boyar?

    Kabaca 8-10 m² (Tek kat, 40-50 mikron kalınlıkta). Tabi ki uygulama şekline (tabanca/rulo) göre değişir.

  • 61. Bir binek araba komple boyamak için kaç litre gider?

    Ortalama 2.5 – 3.5 Litre boya (sertleştirici ve tiner dahil, karışıma hazır hali) yeterlidir.

  • 62. Bir Tır Dorsesi (13.60) için ne kadar boya gerekir?

    Yaklaşık 15-20 Litre Epoksi Astar ve 15-20 Litre Son Kat Boya gerekir.

  • 63. “Fire Oranı” nedir?

    Havalı tabanca ile boya atarken boyanın %30-50’si parçaya değil havaya gider (Overspray). Hesap yaparken bu kayıp eklenmelidir.

  • 64. Karışım oranı 4:1 ne demek?

    Hacimce 4 birim boyaya 1 birim sertleştirici konulacak demektir. (Örn: 800ml Boya + 200ml Sertleştirici).

  • 65. %10-20 tiner girmek ne demek?

    Toplam karışımın veya ana boyanın %10’u kadar tiner eklemektir. Viskoziteyi ayarlamak içindir.

  • 66. Kuru film kalınlığı (DFT) nasıl ölçülür?

    Boya tamamen kuruduktan sonra manyetik “Mikron Ölçüm Cihazı” (Elcometer) ile ölçülür.

  • 67. Boyanın raf ömrü ne kadardır?

    Ağzı açılmamış orijinal kutusunda genelde 2 yıldır. Serin ve kuru yerde saklanmalıdır.

  • 68. Sertleştirici bozulur mu?

    Evet, en hassas üründür. Havadaki nemle reaksiyona girer. Kapağı açık kalırsa jelleşir ve bozulur.

  • 69. Boya donar mı?

    Su bazlı boyalar 0°C altında donar ve bozulur. Solvent bazlılar soğukta kalınlaşır ama ısıtılınca düzelir.

  • 70. Boya atığı nereye dökülür?

    Tehlikeli kimyasal atıktır. Lavaboya veya çöpe atılmaz. Lisanslı atık bertaraf firmalarına verilmelidir.

  • 71. MSDS (GBF) nedir?

    Güvenlik Bilgi Formu. Ürünün yanıcılığı, zehirliliği ve ilk yardım bilgilerini içeren teknik belgedir.

  • 72. Anti-statik tulum neden giyilmelidir?

    İnsan vücudundaki statik elektrik havadaki tozu çeker. Tulum bunu engeller ve boyanın tozsuz çıkmasını sağlar.

  • 73. Maske filtresi ne zaman değişmeli?

    Nefes alırken boya kokusu gelmeye başladığı an veya nefes almak zorlaştığında filtre ömrünü tamamlamış demektir.

  • 74. Statik elektrik yangın çıkarır mı?

    Evet, tabancadan çıkan sürtünme elektriği solvent buharını ateşleyebilir. Boya kabini ve parçalar topraklanmalıdır.

RENK, MARKALAR VE ÖZEL İŞLEMLER

  • 75. RAL Kodu nedir?

    Dünya standartlarında renk kodlama sistemidir. (Örn: RAL 9005 = Siyah, RAL 3000 = Kırmızı). Her yerde aynı rengi tutturmayı sağlar.

  • 76. Pantone ile RAL farkı nedir?

    • Pantone: Matbaa, baskı ve tekstil sektöründe kullanılır.
    • RAL: Boya, kaplama ve sanayi sektöründe kullanılır.
  • 77. Metalik boya ile Opak boya farkı nedir?

    • Opak: Düz renktir (Beyaz, Kırmızı vb.). Kendinden parlaktır.
    • Metalik: İçinde alüminyum simler vardır. Işıkta parlar. Mat kurur, üzerine vernik atılması şarttır.
  • 78. Sedefli (Pearl) boya nedir?

    İçinde mika parçacıkları vardır. Bakış açısına göre renk değiştirir (Flip-flop efekti).

  • 79. Mat vernik var mı?

    Evet. Aracın veya makinenin mat görünmesi isteniyorsa Mat Vernik kullanılır.

  • 80. Renk neden tutmaz?

    Her markanın pigment yapısı farklıdır. Astar rengi farklıdır. Veya boya uygularken basınç farklılığı renk tonunu değiştirir (Metaliklerde).

  • 81. Spektrofotometre (Renk okuyucu) nedir?

    Aracın üzerindeki rengi kamerayla okuyup, bilgisayarda formülünü çıkaran cihazdır. Axalta (Cromax) bu konuda en iyi teknolojidir

  • 82. Opaklık (Örtücülük) testi nasıl yapılır?

    Siyah-beyaz damalı test kartları üzerine boya atılır. Siyah ve beyaz kareler arasındaki fark kaybolana kadar atılır.

  • 83. Piano Black (Parlak Siyah) nasıl yapılır?

    Siyah baz kat boya üzerine, yüksek kaliteli (HS) vernik atılır ve kuruduktan sonra zımpara-pasta yapılarak cam gibi bir yüzey elde edilir.

  • 84. Floresan (Neon) boyalar neden çabuk solar?

    Neon pigmentler UV ışığına karşı çok zayıftır. Güneşte 3-6 ayda beyazlaşır. Mutlaka UV korumalı vernik atılmalıdır.

  • 85. Axalta (Standox/Cromax) neden tercih edilmeli?

    Dünyadaki otomobillerin çoğunun fabrika boyasıdır. Renk tutturma garantisi ve uzun ömür sunar.

  • 86. KCC boyaları nerede kullanılır?

    Güney Kore malıdır. Özellikle Gemi, Konteyner ve Ağır Sanayi (Köprü, Baraj) boyalarında dünya lideridir.

  • 87. Motip spreyin diğerlerinden farkı ne

    Profesyonel seridir. Nozulu (başlığı) ayarlanabilir, boya tabancası gibi atar. Kapatıcılığı yüksektir.

  • 88. Demsan Rötuş Spreyleri nasıl çalışır?

    Kendi laboratuvarımızda, kullandığınız sanayi boyasının aynısını sprey kutusuna basıyoruz. Böylece renk farkı olmuyor.

  • 89. Demsan hangi illere gönderim yapıyor?

    Tüm Türkiye’ye anlaşmalı kargo ve ambarlarla gönderim yapıyoruz. Yanıcı madde olduğu için özel paketleme yapıyoruz.

  • 90. Teknik servis/danışmanlık veriyor musunuz?

    Evet. Fabrika kurulumlarında boyahane check-up’ı yapıyor, verimlilik ve maliyet analizi sunuyoruz.

  • 91. Numune çalışması yapıyor musunuz?

    Kurumsal projeler için boya numunesi hazırlayıp, demo uygulama (deneme) yapıyoruz.

  • 92. Boya sökücü nasıl kullanılır?

    Jel halindedir. Yüzeye sürülür, 10-15 dk beklenir. Boya kabarınca spatula ile kazınır.

  • 93. Pas dönüştürücü (Converter) nedir?

    Pası kimyasal olarak siyah, boyanabilir bir yüzeye çeviren astardır. Kumlama yapılamayan yerlerde hayat kurtarır.

  • 94. Zımpara takozu neden kullanılır?

    Elle zımpara yaparken parmak izleri yüzeyde dalgalanma yapar. Takoz, yüzeyin dümdüz (tesviyeli) olmasını sağlar.

  • 95. Polisaj (Pasta Cila) makinesi devri kaç olmalı?

    Yüksek devir boyayı yakar. Genelde 1000-1500 devir arası idealdir.

  • 96. Hare (Hologram) neden oluşur?

    Koyu renk araçlarda, pasta yaparken makinenin bıraktığı dairesel ince çiziklerdir. Hare giderici cila ile alınır.

  • 97. Kil (Clay Bar) uygulaması nedir?

    Boya yüzeyine yapışmış reçine, boya tozu ve ziftleri temizleyen hamur benzeri bir malzemedir. Pasta öncesi yüzeyi cam gibi yapar.

  • 98. Seramik kaplama boyayı korur mu?

    Evet. Boyanın üzerinde sert, camsı bir tabaka oluşturur. Kuş pisliği, asit yağmuru ve ince çiziklere karşı korur.

  • 99. Tiner boyayı bozar mı?

    Evet. Yanlış tiner (örn: sentetik tinerin selülozik boyaya katılması) boyayı keser (lor peyniri gibi yapar) ve bozar.

  • 100. Neden Demsan Boya?

    Çünkü biz sadece “kutu” satmıyoruz. 1990’dan beri Axalta, KCC, 3M gibi devlerin teknolojisini, yerel tecrübemizle birleştirip “Çözüm” satıyoruz.

Cart (0 items)